Citizen science project ‘Scars of War’ van start

Veel kazematten en bunkers uit de Tweede Wereldoorlog zijn bekend, maar veel militair erfgoed is nog niet ontdekt. Wat gaat er schuil in het landschap van de Utrechtse Heuvelrug en het Gooi? De komende maanden gaan we via het onderzoek Scars of War samen met honderden vrijwilligers onontdekte archeologische sporen zoals bomkraters en loopgraven in kaart brengen. Iedereen kan meedoen.

Onderzoek naar sporen in het landschap uit de Tweede Wereldoorlog

Het onderzoek Scars of War is uniek; nog niet eerder was er een citizen science project naar het landschap van de Tweede Wereldoorlog in de provincies Utrecht en Noord-Holland. Vrijwilligers gaan hoogtekaarten (LiDAR) afspeuren en markeren wat zij zien. Dit onderzoek is een initiatief van archeologen Wouter Verschoof-van der Vaart en Anton Cruysheer van Landschap Erfgoed Utrecht. Steunpunt Cultureel Erfgoed Noord-Holland sluit aan als projectpartner.

Anton Cruysheer: ‘Veel mensen weten niet wat zich in hun eigen woonomgeving heeft afgespeeld. Veel sporen in het landschap zijn nooit goed in kaart gebracht. Scars of War levert mooie nieuwe kennis op en maakt meteen bewuster van de eigen omgeving.’

Wouter Verschoof-Van der Vaart: ‘Ons eerdere citizen science project, Erfgoed Gezocht naar archeologisch erfgoed zoals grafheuvels en karrensporen, had ruim 4.500 deelnemers. We hopen dat Scars of War ook weer veel deelnemers oplevert. Het gaat ons een completer beeld geven van het ‘conflict landschap’ uit de Tweede Wereldoorlog.’

Voorbeeld van vergeten sporen van conflict (fortificaties en loopgraven) in LiDAR data (digitale hoogtekaarten) van de Grebbeberg (afbeelding W.B. Verschoof-van der Vaart).
Effectieve en efficiënte aanpak

De methode van het onderzoek kent een combinatie van geautomatiseerde detectie (Deep Learning of Artificial Intelligence) en citizen science. Deze combinatie is effectief en efficiënt omdat de hoeveelheid sporen te groot is om met een klein groepje personen handmatig te analyseren.

Samenwerkingspartners

In het project Scars of War werkt Landschap Erfgoed Utrecht samen met de Faculteit der Archeologie van de Universiteit Leiden, provincie Utrecht, Steunpunt Cultureel Erfgoed Noord-Holland, Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, vfonds en Stichting Elise Mathilde Fonds (Leids Universiteits Fonds).

Alvast aanmelden? Zie voor meer informatie: www.landschaperfgoedutrecht.nl/scarsofwar

(Beeldverantwoording: anti-tankgracht in Hilversum, André Russcher).

Deel dit artikel

Categorieën

Tags

Gerelateerde berichten

  • Tips & tricks Erfgoedteam 2: Erfgoed & overheid

    Categorie: Archeologie, Cultuurlandschap, Gebouwd erfgoed

    Afgelopen Erfgoedteam presenteerde Tilly McLeane, projectmedewerker bij het programma Erfgoed & Overheid het programma, de wijzigingen en het aangepaste formulier. Het Erfgoedteam heeft de vragen en antwoorden verzameld, zodat gemeenten met de aanvraag aan de slag kunnen (deadline 1 mei 2026).

  • Veranderende blik op oorlogserfgoed

    Categorie: Archeologie, Cultuurlandschap

    Archeologie en/of cultuurhistorie? De blik op oorlogssporen verandert. Bunkers in het duin, schuttersputjes en loopgraven onder het zand, de onderdelen van oude verdedigingslinies in het landschap roepen vragen op. Is het bovengrondse cultuurhistorie en/of ondergrondse archeologie? Voor veel gemeenten is het antwoord steeds vaker: allebei.